ญี่ปุ่นมีทั้งฤดูใบไม้ผลิ ฤดูร้อน ฤดูใบไม้ร่วง และฤดูหนาว แต่ละฤดูก็มีสำนวนหรือสุภาษิตที่เกี่ยวข้องกับฤดูกาลต่าง ๆ มากมาย ไหน ๆ ก็เป็นช่วงฤดูหนาวทั้งที วันนี้เราก็มี 10 สำนวนและสุภาษิตญี่ปุ่นที่เกี่ยวข้องกับฤดูหนาวมาให้ทุกคนได้อ่านกันค่ะ
1. 冬来たりなば春遠からじ
คำอ่าน : Fuyu Kitarinaba Haru Tookaraji
คำแปล : เมื่อฤดูหนาวมา ฤดูใบไม้ผลิก็คงอีกไม่ไกล
ความหมาย : เป็นคำอุปมาว่าถ้าอดทนในช่วงเวลาที่ยากลำบาก ช่วงเวลาแห่งความสุขก็จะมาอย่างแน่นอน เหมือนกับการต้องอดทนในฤดูหนาวที่แสนทรมาน แต่เมื่อถึงฤดูใบไม้ผลิทุกอย่างก็จะกลับมามีชีวิตชีวาอีกครั้ง
2. 冬編笠に夏頭巾
คำอ่าน : Fuyu Amigasa ni Natsu Zukin
คำแปล : ฤดูหนาวสวมหมวกอามิกาสะ ฤดูร้อนสวมผ้าคลุม
ความหมาย : เป็นคำอุปมาถึงสิ่งที่กลับสลับกัน มาจากการสวมหมวกสานสำหรับหน้าร้อนในฤดูหนาว และสวมผ้าคลุมศรีษะสำหรับหน้าหนาวในฤดูร้อน
3. 冬至冬中冬始め
คำอ่าน : Touji Fuyu Naka Fuyu Hajime
คำแปล : วันเหมายันกลางฤดูหนาวคือการเริ่มต้นฤดูหนาว
ความหมาย : ตามปฏิทิน วันเหมายันคือช่วงกลางฤดูหนาว แต่ก็ไม่ใช่ช่วงที่หนาวที่สุด ซึ่งหมายความว่าความหนาวเย็นที่แท้จริงของฤดูหนาวจะเริ่มต้นหลังจากวันเหมายัน
4. 冬至かぼちゃに年とらせるな
คำอ่าน : Touji Kabocha ni Toshi Toraseruna
คำแปล : วันเหมายันทำให้ฟักทองเสื่อมสภาพ
ความหมาย : ฟักทองเป็นพืชผักฤดูร้อน ไม่ค่อยสูญเสียสารอาหารระหว่างการเก็บรักษาเมื่อเทียบกับผักชนิดอื่น ๆ ฟักทองจึงเป็นแหล่งสารอาหารสำคัญในช่วงฤดูหนาวที่พืชผักขาดแคลน แต่เมื่อวันเหมายันผ่านไป ฟักทองก็จะเริ่มเสื่อมสภาพและสารอาหารลดลง จึงสามารถเก็บไว้ได้จนถึงวันเหมายันเท่านั้น
5. 冬至に南瓜を食べると風邪をひかない
คำอ่าน : Touji ni Kabocha wo Taberuto Kaze ga Hikanai
คำแปล : หากทานฟักทองในวันเหมายันจะช่วยให้ไม่เป็นหวัด
ความหมาย : มีเรื่องที่บอกต่อกันมาว่าถ้าทานอาหารที่มีตัวอักษร ん (n) ในวันเหมายันจะทำให้โชคดี เพราะออกเสียงคล้ายคำว่า 運 (un : โชค) ฟักทองมีอีกชื่อว่า 南京 (なんきん nankin) ซึ่งมีตัวอักษร ん อยู่ถึง 2 ตัว อีกทั้งในฤดูหนาวพืชผักขาดแคลนทำให้ขาดสาอาหาร แต่การทานฟักทองซึ่งสามารถเก็บไว้ได้นานตั้งแต่ฤดูร้อนจนถึงฤดูหนาว จะช่วยเสริมสารอาหารและป้องกันอาการหวัดได้
6. 冬至十日経てば阿呆でも知る
คำอ่าน : Touji Tooka Tateba Ahou demo Shiru
คำแปล : ผ่านวันเหมายันไป 10 วันคนโง่ก็ยังดูออก
ความหมาย : วันเหมายันคือวันที่กลางวันสั้นที่สุดและกลางคืนยาวที่สุดในรอบปี ดังนั้น หลังจากผ่านวันเหมายันไป 10 วัน กลางวันก็จะเริ่มยาวนานขึ้นอย่างเห็นได้ชัดจนแม้แต่คนที่ซื่อบื้อก็ยังสังเกตเห็นได้
7. 冬の雪売り
คำอ่าน : Fuyu no Koori Uri
คำแปล : ขายหิมะในฤดูหนาว
ความหมาย : เป็นคำอุปมาว่าแม้ว่าจะพยายามขายของที่มีปริมาณมากอยู่รอบตัวแต่ก็ไม่มีใครซื้อ เหมือนกับการพยายามขายหิมะในฤดูหนาวที่มีหิมะอยู่มากมาย บางครั้งก็ว่า 冬の氷売り
8. 夏は日向を行け、冬は日陰を行け
คำอ่าน : Natsu wa Hinata wo Yuke, Fuyu wa Hikage wo Yuke
คำแปล : ตากแดดในฤดูร้อน เข้าร่มในฤดูหนาว
ความหมาย : เป็นคำอุปมาว่าฝึกฝนตนเองในหนทางที่ยากลำบากและเข้มงวด เหมือนกับการไปตากแดดในฤดูร้อนที่แดดจัด และอยู่ในร่มในฤดูหนาวที่หนาวเย็น
9. 夏歌うものは冬泣く
คำอ่าน : Natsu Utau Mono wa Fuyu Naku
คำแปล : คนที่ร้องเพลงในฤดูร้อนจะร้องไห้ในฤดูหนาว
ความหมาย : เป็นคำอุปมาว่าถ้าไม่ทำงานในตอนที่ยังทำได้ก็จะใช้ชีวิตอย่างลำบากในภายหลัง เหมือนกับคนที่เอาแต่เล่นสนุกร้องรำทำเพลงในฤดูร้อน ไม่กักเก็บตุนอาหารไว้ ก็จะลำบากอดอยากในฤดูหนาว
10. 冬の雨は三日降らず
คำอ่าน : Fuyu no Ame wa Mikka Furazu
คำแปล : ฝนในฤดูหนาวไม่ตก 3 วัน
ความหมาย : ฤดูหนาวไม่ค่อยมีฝนตกต่อเนื่องกันหลายวันหรือเรียกว่าแทบจะไม่มีฝนเลยเนื่องจากอากาศหนาวเย็นและแห้ง จึงเป็นเรื่องยากมากที่จะมีฝนตกต่อเนื่องหลายวันในฤดูหนาว
จากสำนวนสุภาษิตที่ยกตัวอย่างมานี้จะเห็นได้ว่าฤดูหนาวมีอิมเมจที่เป็นฤดูกาลแห่งความยากลำบาก ความหนาวเหน็บ พืชผักขาดแคลน แถมยังเจ็บป่วยได้ง่าย แต่เมื่อฤดูใบไม้ผลิมาถึงก็เป็นเรื่องที่น่ายินดีอย่างยิ่ง การได้เรียนรู้และเข้าใจวิถีชีวิตของผู้คนได้จากสำนวนสุภาษิตเหล่านี้ก็น่าสนุกเหมือนกันนะคะ
สรุปเนื้อหาจาก jpnculture
